Wstawiamy implanty u stomatologa – co musisz wiedzieć?

Implanty stomatologiczne to rozwiązanie, na które decyduje się coraz więcej osób. Nie różnią się od naturalnych zębów, są bezpieczne i trwałe, a przy zachowaniu odpowiedniej higieny jamy ustnej służą latami. Kiedy warto skorzystać z pomocy implantologa? Czy są jakieś przeciwwskazania? Co należy wiedzieć o implantach?

Czym są implanty stomatologiczne

Implanty stomatologiczne to sztuczne korzenie wykonane głównie z tytanu, wkręcane bezpośrednio w kość szczęki lub żuchwy. Ich zadaniem jest odtworzenie funkcji i estetyki brakującego zęba. Stanowią podstawę, na której następnie umieszcza się korony protetyczne, mosty lub stabilizuje protezy całkowite.

Wskazania do wszczepienia implantów obejmują szereg sytuacji:

• bezzębie całkowite lub częściowe
• braki międzyzębowe utrudniające żucie lub wywołujące dyskomfort estetyczny
• wrodzone braki zawiązków zębów stałych
• niemożność noszenia tradycyjnych protez (na przykład z powodu wymiotnego odruchu gardłowego lub braku odpowiedniej retencji)

Można zastąpić implantami wszystkie zęby, kilka lub tylko jeden. W tym ostatnim przypadku zaletą jest fakt, że sąsiadujące zdrowe zęby nie wymagają szlifowania, co chroni ich strukturę i żywotność miazgi. Implant przekazuje siły żucia bezpośrednio do kości, stymulując jej przebudowę i zapobiegając zanikowi, do którego dochodzi po utracie naturalnego korzenia.

Wybór stomatologa

To chyba najważniejsza sprawa, kiedy już podjęliśmy decyzję o wstawieniu implantów. Na co zwrócić uwagę wybierając klinikę, która przywróci nam piękny uśmiech?

Doświadczenie i specjalizacja

Najważniejsze jest doświadczenie stomatologa w zakresie chirurgii implantologicznej. Tylko lekarz, który przeprowadza takie zabiegi regularnie — minimum kilkadziesiąt rocznie — dysponuje odpowiednią wprawą manualną i umiejętnością radzenia sobie z nietypowymi sytuacjami anatomicznymi (na przykład z niewystarczającą ilością kości). Warto zapytać o liczbę wszczepionych implantów i procent powikłań w danej praktyce.

Wykształcenie i przynależność do organizacji zawodowych

Liczy się wykształcenie podyplomowe — kursy specjalistyczne, studia podyplomowe z implantologii, udział w konferencjach naukowych. Przynależność do stowarzyszeń branżowych potwierdza wysoki poziom kompetencji. Specjalistów w zakresie implantologii stomatologicznej można znaleźć na stronie zrzeszenia Implant Masters Poland (http://implantmasterspoland.pl).

Wyposażenie kliniki

Ważna jest również sama klinika. Nowoczesny sprzęt diagnostyczny — tomograf stomatologiczny (CBCT), skaner wewnątrzustny, oprogramowanie do planowania 3D — pozwala na precyzyjne zaplanowanie zabiegu i uniknięcie błędów. Sala operacyjna musi spełniać wymogi aseptyczne, a personel powinien być przeszkolony w zakresie sterylizacji narzędzi i postępowania pooperacyjnego.

Przeciwwskazania do implantów

Wstawianie implantów niestety nie jest dla każdego. Istnieje szereg przeciwwskazań różnego stopnia, które krzyżują nasze plany wykonania takiego zabiegu.

Przeciwwskazania bezwzględne

Kto na pewno nie może się na to zdecydować? Przede wszystkim osoby, które chorują na wyniszczające choroby (nowotwory w fazie aktywnej leczenia, nieleczony AIDS, aktywna narkomania, nieleczony alkoholizm). Wymienione schorzenia zaburzają procesy metaboliczne kości i odporność organizmu, co uniemożliwia prawidłową osteointegrację — zrośnięcie implantu z tkanką kostną.

Inne bezwzględne przeciwwskazania to:

• ciężkie zaburzenia układu odpornościowego
• ciężkie choroby psychiczne wykluczające współpracę z lekarzem
• wiek rozwojowy (do około 18.–21. roku życia, kiedy wzrost kości szczękowych nie został zakończony)
• radioterapia w okolicy szczęk (zwiększa ryzyko osteonekrozy)

Kobiety w ciąży powinny odłożyć zabieg do czasu porodu ze względu na obciążenie organizmu i możliwość nieprzewidywalnych zmian hormonalnych wpływających na gojenie.

Względne ograniczenia wynikające z wieku

Osoby starsze (w okolicach 70. roku życia) mogą, ale nie muszą być wykluczone. Decyzję podejmuje się indywidualnie po ocenie stanu ogólnego, wydolności organizmu i rokowania na lata kolejne. Wiek sam w sobie nie jest bezwzględnym przeciwwskazaniem, jeśli pacjent jest w dobrej kondycji i kość ma odpowiednią gęstość.

Konsultacja z lekarzem

Istnieje szereg chorób, których występowanie może zakłócić plany wstawienia implantów. W tym przypadku należy zgłosić się do lekarza pierwszego kontaktu lub specjalisty i szczegółowo omówić nasze chęci oraz ryzyko z tym związane.

Choroby wpływające na gojenie się ran

Głównie chodzi o zdolność organizmu do regeneracji tkanek i szybkość gojenia, ale nie tylko. Schorzenia obniżające metabolizm kości lub negatywnie wpływające na układ odpornościowy wymagają optymalizacji leczenia przed zabiegiem implantologicznym.

Które schorzenia wymagają konsultacji

Kto powinien się skonsultować z lekarzem prowadzącym?

• osoby z chorobami układu krążenia (niewydolność serca, ciężkie nadciśnienie, przebyte incydenty zakrzepowo-zatorowe) — ze względu na konieczność oceny ryzyka krwawienia i możliwości czasowego odstawienia antykoagulantów
• chorzy na schorzenia układu oddechowego (astma, przewlekła obturacyjna choroba płuc) — niektóre leki stosowane w znieczuleniu mogą wywołać skurcz oskrzeli
• pacjenci z chorobami reumatycznymi (reumatoidalne zapaleniestawów, toczeń) — stosowane leki immunosupresyjne wpływają na gojenie
• osoby z chorobami krwi (skazy krwotoczne, trombocytopenia) — zwiększają ryzyko krwawienia pooperacyjnego
• cierpiący na schorzenia nerek i wątroby — upośledzona eliminacja leków znieczulających i przeciwbólowych wymaga dostosowania dawek

Cukrzyca wymaga szczególnej uwagi. Nieleczona lub źle wyrównana znacznie opóźnia gojenie i zwiększa ryzyko infekcji. Pacjent z HbA1c poniżej 7% i dobrze kontrolowaną glikemią może być zakwalifikowany do implantacji, ale wymaga ścisłego monitorowania i często profilaktyki antybiotykowej.

Pielęgnacja implantów

Kiedy już jesteśmy po zabiegu, musimy szczególną uwagę zwrócić na nasze nowe zęby. Prawidłowa pielęgnacja w pierwszych dobach i tygodniach decyduje o powodzeniu osteointegracji.

Pierwsze godziny po zabiegu

Będąc zaraz po zabiegu trzeba pamiętać, że przez pierwsze dwie godziny nie można nic jeść ani pić. To czas potrzebny na częściowe wykrzepienie krwi w ranie i ustabilizowanie skrzepu. Następnie można sięgnąć po zimny napój (woda niegazowana, herbata w temperaturze pokojowej), a po upływie czterech godzin zjeść coś zimnego o miękkiej konsystencji — na przykład jogurt, budyń, zupę krem.

Ciepłe potrawy można spożyć dopiero po dobie od zabiegu. Wszystko po to, by uniknąć infekcji i ryzyka odrzucenia wszczepu. Gorące jedzenie i napoje rozszerzają naczynia krwionośne, co może wywołać krwawienie wtórne i uszkodzenie skrzepu.

Higiena jamy ustnej w pierwszym tygodniu

W pierwszej dobie nie można zębów myć szczoteczką w okolicy rany ani płukać ust (delikatne wypłukiwanie dozwolone jest dopiero po 24 godzinach, bez intensywnego przepłukiwania). Dopiero później trzeba korzystać tylko z miękkiej szczoteczki o zaokrąglonych włóknach, unikając bezpośredniego kontaktu ze szwami. Ściśle stosuj się do zaleceń lekarza dotyczących płukanek antyseptycznych (zwykle chlorheksydyna 0,12–0,2%) — zbyt częste stosowanie może zaburzyć florę bakteryjną jamy ustnej.

Długoterminowa pielęgnacja implantów

Po zagojeniu rany implant wymaga takiej samej dbałości jak naturalne zęby. Szczotkowanie dwa razy dziennie, stosowanie nici dentystycznych lub szczoteczek międzyzębowych, unikanie twardych produktów mogących uszkodzić koronę protetyczną. Regularne wizyty kontrolne co 6 miesięcy pozwalają wcześnie wykryć periimplantitis — zapalenie tkanek wokół implantu, które nieleczone może doprowadzić do utraty wszczepu.