Na wstępie warto wyjaśnić, że nazwa „roztocza” jest synonimem saprofitów (głównie grzybów i bakterii). Zaś nazwa „roztocze” zarezerwowana jest dla grupy pajęczaków. Roztocze to mikroskopijne organizmy, które żyją głównie w kurzu, magazynach żywności oraz w ziemi. Praktycznie w każdym domu. Wyobraź sobie, że 3000 maleńkich roztoczy (od 0,01-0,3 mm) może znaleźć się w 1 gramie kurzu. 100 000 roztoczy nakarmi się 1 gramem twojego naskórka. Nie bez przyczyny nazywane są one pajęczakami dokuczliwymi. Mogą powodować (a raczej ich odchody) różne choroby, począwszy od kataru, po napady duszności.
Objawy alergii na roztocze
Głównym objawem uczulenia na roztocze są problemy z układem oddechowym. Odchody roztoczy, które unoszą się wraz z kurzem w powietrzu, drażnią błony śluzowe nosa, gardła i oskrzeli. W efekcie organizm alergika reaguje nadmierną odpowiedzią immunologiczną, manifestującą się szeregiem dolegliwości.
Do najczęstszych symptomów należą:
- przewlekłe kichanie pojawiające się szczególnie rano i podczas sprzątania,
- uporczywy katar wodnisty lub śluzowy,
- zatkany nos utrudniający swobodne oddychanie,
- suchy kaszel pojawiający się zwłaszcza w nocy,
- astma oskrzelowa z napadami duszności,
- łzawienie i pieczenie oczu,
- swędzące wysypki skórne i wypryski przypominające atopowe zapalenie skóry.
Objawy nasilają się w pomieszczeniach zamkniętych, w sypialni oraz podczas bezpośredniego kontaktu z tkaninami (dywany, zasłony, pościel). Osoby z przewlekłą alergią mogą cierpieć na chroniczne zapalenie zatok, osłabienie węchu oraz problemy ze snem związane z niedrożnością dróg oddechowych. Wczesne rozpoznanie alergii pozwala na wdrożenie odpowiednich zmian w gospodarstwie domowym i uniknięcie powikłań.
Skuteczne sposoby eliminacji alergenu
Temperatura i jej wpływ na populację roztoczy
Roztocze ginie przy ujemnej temperaturze, dlatego zimą zostaw pościel na balkonie na kilka godzin — silny mróz skutecznie zabija dorosłe osobniki oraz jaja. Organizmy te rozmnaża się intensywnie w temperaturze powyżej 22 stopni Celsjusza. Dbaj zatem o to, by w twoim mieszkaniu nie było za ciepło. Optymalna temperatura dla alergika to 18–20 stopni, zwłaszcza w sypialni. Niższa temperatura hamuje rozwój roztoczy oraz zmniejsza wilgotność względną powietrza.
Pranie i higiena tekstyliów
Często pierz poszewki (raz na tydzień), a pościel co 3-4 tygodnie. Pamiętaj o ustawieniu jak najwyższej temperatury — minimum 60 stopni Celsjusza, aby skutecznie zniszczyć roztocze i ich odchody. Najlepiej zaopatrz się w pościel antyalergiczną z tkanin o gęstym splocie, które uniemożliwiają przenikanie alergenów. Pierz ręczniki co 3 dni. Wilgotne, z naszym naskórkiem, są pożywką dla roztoczy. Ręczniki wykorzystywane w łazience stanowią środowisko idealne — ciepłe, wilgotne i bogate w złuszczony naskórek.
Pluszaki dziecka włóż na noc do zamrażarki, a następnie wypierz w pralce. Jeśli maskotka nie nadaje się do prania, wystarczy samo zamrożenie co najmniej przez 12 godzin. Po wyjęciu odkurz zabawkę dokładnie, aby usunąć martwe roztocze i ich resztki.

Nawyki codzienne i czyszczenie parowe
Przed pójściem spać wysusz włosy suszarką, nie kładź się w mokrych — to istna uczta dla roztoczy, które chętnie zasiedlają wilgotne poduszki. Najlepiej czyść zakurzone rzeczy parą wodną — wysoka temperatura pary (powyżej 100 stopni) zabija roztocze natychmiastowo, a jednocześnie oczyszcza powierzchnie bez chemii. Parownice sprawdzają się doskonale przy czyszczeniu materacy, tapicerki mebli oraz miejsc trudno dostępnych.
Stosuj odwilżacze powietrza, aby utrzymać wilgotność względną na poziomie poniżej 50%. Roztocze najlepiej rozmnażają się w środowisku o wilgotności 70–80%, dlatego kontrola wilgotności to podstawa skutecznej profilaktyki. Raz w tygodniu wypierz koce, narzuty oraz zasłony. Prania nie susz w domu, lub, jeśli nie masz innej możliwości — często używaj odwilżacza powietrza i codziennie wietrz mieszkanie. Krótko, ale intensywnie, tzn. otwórz okno na całą szerokość na 3–4 minuty. Takie wietrzenie jest bardziej efektywne i oszczędniejsze niż uchylanie okna na dłuższy czas.
Systematyczne usuwanie kurzu
Ścieraj kurz przynajmniej raz w tygodniu, zawsze używając wilgotnych ściereczek z mikrofibry, aby nie unosić pyłu w powietrze. Nie zapominaj o takich miejscach jak: rolety w oknach, górna część mebli, żyrandole, karnisze oraz krawędzie ram obrazów. Możesz używać preparatów antystatycznych, dzięki którym kurz nie będzie tak szybko osiadał na meblach, a powierzchnie pozostaną czyste nawet o kilka dni dłużej.

Zaopatrz się w środki chemiczne, które niszczą roztocze — dostępne są spraye do aplikacji na materace, dywany i tapicerkę. Wybieraj produkty bezpieczne dla alergików, bez mocnych zapachów i substancji drażniących. Pamiętaj jednak, że najpewniejszą metodą jest połączenie mechanicznego usuwania kurzu (odkurzacz z filtrem HEPA), regularnego prania oraz kontrolowania wilgotności i temperatury.
Urządzenie mieszkania przyjaznego alergikowi
Czysty dom alergika to nie (tylko) taki dom, w którym wizualnie jest czysto. W takim domu zapewne nie doszukamy się ciężkich zasłon, grubych narzut, a w meblach nie ujrzymy zbędnych bibelotów zbierających kurz. Minimalizm to najlepsza strategia aranżacyjna — im mniej dekoracji i materiałów tekstylnych, tym mniej powierzchni sprzyjających gromadzeniu się alergenów.
Jeśli będą dywany, to wyłącznie krótkowłose, łatwe do odkurzania i czyszczenia parą. Lepiej jednak ograniczyć je do minimum lub zrezygnować całkowicie na rzecz podłóg łatwo zmywalnych (panele, terakota, gres). Zestawy wypoczynkowe to przeważnie te ze skóry lub eko-skóry, które można regularnie przecierać wilgotną ściereczką. Materiałowe tapicerki wymagają częstego odkurzania i są trudniejsze w utrzymaniu czystości.
W kuchni, w miejscu szmatek kuchennych znajdziemy ręcznik papierowy jednorazowego użytku. Tradycyjne ścierki, jeśli nie są prane codziennie, stają się siedliskiem bakterii, grzybów i roztoczy. W domu alergika powinno być sucho i chłodno — temperatura poniżej 21 stopni oraz wilgotność poniżej 50% to warunki niezbędne do zahamowania rozwoju roztoczy. Warto również inwestować w oczyszczacze powietrza z filtrami HEPA, które wychwytują najdrobniejsze cząsteczki alergenów unoszących się w atmosferze domu.
Dbając o czysty dom, dbasz o zdrowie twoje i rodziny. Dobre nawyki, tj. częstsze pranie i odkurzanie, szybko zaprocentują lepszym samopoczuciem. Walcz z roztoczami systematycznie, a uciążliwe objawy alergiczne znacząco się zmniejszą lub całkowicie ustąpią.
1 komentarz
Nawet nie wiedziałam, że tyle może być tych stworów. Niby regularnie sprzątam, ale teraz chyba jeszcze bardziej się do tego przyłożę.